Ostryż, kurkuma, szafranica, żółcień to rodzaj bylin z rodziny imbirowatych. Występuje w tropikalnej Azji. Zawiera kurkuminę, mającą właściwości przeciwzapalne. Liczne gatunki wykorzystywane są jako źródło przypraw (zwłaszcza wysuszone i sproszkowane kłącza ostryżu długiego, wykorzystywane m.in. w curry) i skrobi (np. bulwy C. angustifolia). Ostryż długi i niektóre inne gatunki wykorzystywane są w lecznictwie, poza tym jako źródło barwników. Niektóre gatunki uprawiane są jako ozdobne, także na kwiaty cięte.
Różne gatunki z rodzaju Curcuma znane są w lecznictwie co najmniej 5000 lat. W medycynie indyjskiej kurkuma jest stosowana jako środek przyspieszający gojenie się ran oraz środek kojący niestrawność żołądka.
Na Cyprze kurkuma występuje w kłączu, więc jest bardzo świeża i łatwa do starcia lub pokrojenia.
Kurkuma to silny środek przeciwzapalny, antyoksydacyjny i wspomagający trawienie. Jej aktywny składnik, kurkumina, pomaga na bóle stawów, wspiera pracę wątroby, obniża poziom cukru we krwi, łagodzi niestrawność (wzdęcia, zgagę) oraz wzmacnia odporność. Najlepiej wchłania się w połączeniu z pieprzem i tłuszczem.
Oto główne właściwości i zastosowania kurkumy:
Działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe: Pomaga w stanach zapalnych stawów i przewlekłych zapaleniach jelit.
Wsparcie trawienia: Łagodzi niestrawność, wzdęcia, refluks i zgagę. Wspiera produkcję żółci i ochronę wątroby.
Wzmacnianie odporności: Dzięki właściwościom antyoksydacyjnym neutralizuje wolne rodniki, co pomaga w walce z infekcjami (np. [złote mleko] na kaszel).
Regulacja poziomu cukru: Wspiera wrażliwość komórek na insulinę, co jest korzystne w profilaktyce cukrzycy typu 2.
Zdrowie układu krążenia: Może pomagać w profilaktyce miażdżycy.
Kosmetyka: Łagodzi stany zapalne skóry i działa przeciwstarzeniowo.
Jak stosować, aby działała?
Kurkumina słabo wchłania się sama z siebie. Aby zwiększyć jej przyswajalność, zawsze łącz ją z:
Piperyną (czarny pieprz): Zwiększa biodostępność nawet o 2000%.
Tłuszczem: Np. oliwa, olej kokosowy, mleko (dodawane do posiłków).
